Η επιδερμίδα στις παλάμες και στις πατούσες αποτελείται από 5 υποστρώματα/στιβάδες. Στην βασική στιβάδα, η οποία είναι η βαθύτερη της επιδερμίδας, παράγονται τα κερατινοκύτταρα (κυρίαρχος τύπος κυττάρου της επιδερμίδας) που μεταναστεύουν προς τις εξωτερικές στιβάδες.
Στην 28 η τους μέρα πεθαίνουν στην κεράτινη στιβάδα, δηλαδή στην εξωτερική στιβάδα της επιδερμίδας, αυτή που είναι εμφανής στον άνθρωπο, και πέφτουν από το σώμα μας. Όταν ασκείται πίεση σε ένα συγκεκριμένο σημείο, αυτά τα νεκρά κύτταρα συσσωρεύονται και πολλαπλασιάζονται. Οι κάλοι λοιπόν, είναι μικρές περιοχές υπερκεράτωσης του δέρματος.
Δημιουργούνται όταν ήπια αλλά επαναλαμβανόμενη πίεση/τραυματισμός ασκείται σε ένα συγκεκριμένο σημείο οδηγώντας σε αύξηση της ενεργητικότητας των κυττάρων προκαλώντας τοπική αύξηση του ιστού. Το αποτέλεσμα αυτής της πάχυνσης του ιστού από νεκρά κύτταρα λειτουργεί αμυντικά προς στους υποκείμενους ιστούς του δέρματος σε υγιείς ανθρώπους. Είναι δηλαδή η άμυνα του δέρματος προς τις επαναλαμβανόμενες υψηλές πιέσεις που δέχεται από εξωτερικούς παράγοντες και μη, όπως, παπούτσια, παραμορφώσεις δακτύλων, οστικές προεξοχές και ανατομικές παραμορφώσεις του ποδιού. Ο τύλος, είναι ο κάλος ο οποίος δέχεται ακόμα μεγαλύτερη τοπική πίεση και σε μορφή κωνικής μάζας προχωράει στα βαθύτερα στρώματα της επιδερμίδας. Έτσι, δημιουργείται ένας σκληρός πυρήνας, πολύ ενοχλητικός και επώδυνος. Πονάει πολύ περισσότερο από τον κάλο μιας και η κωνική μάζα που δημιουργείται βρίσκεται πιο κοντά στις νευρικές απολήξεις. Ένας φαινομενικά κάλος μπορεί τελικά να είναι τύλος αφού η κωνική μάζα δεν είναι πάντα εμφανής πριν την αφαίρεση της επιφανειακής της στιβάδας.

Μύθοι:

• Ο κάλος/τύλος εάν αφαιρεθεί από τη “ρίζα” δεν ξαναβγαίνει. Ένας αρκετά διαδεδομένος μύθος που αν το πάρουμε από τον λόγο δημιουργίας του κάλου, δεν υφίσταται. Εάν ο τύλος αφαιρεθεί αλλά ο λόγος δημιουργίας του συνεχίζει να υπάρχει, τότε θα ξαναδημιουργηθεί. Η ουσία είναι μαζί με την αφαίρεσή του να “αφαιρεθεί” και η αιτία.
• Η αφαίρεση του κάλου/τύλου πονάει. Στις περισσότερες περιπτώσεις η αφαίρεση είναι ανώδυνη γιατί ο κάλος/τύλος όπως έχουμε προαναφέρει είναι συσσωρευμένα νεκρά κύτταρα. Στην ακραία περίπτωση που η αφαίρεση προκαλέσει πόνο, μπορεί να οφείλεται σε νευροαγγειακό τύλο (τύλος στον οποίο λόγω της μακροχρόνιας ύπαρξής του οι νευρικές ίνες και τα αιμοφόρα αγγεία έχουν εισχωρήσει μέσα σε αυτόν). Η λανθασμένη χρήση εργαλείων και η αφαίρεση από μη εξειδικευμένο άτομο μπορεί επίσης να προκαλέσει έντονο πόνο κατά την ώρα της “επέμβασης”.
• Ο τύλος αν χειρουργηθεί δεν ξαναβγαίνει. Η χειρουργική αφαίρεση του τύλου από κάποιο γιατρό και η αφαίρεση από ποδίατρο/ποδολόγο είναι δύο διαφορετικές “επεμβάσεις”. Η χειρουργική αφαίρεση και εν συνεχεία η συρραφή της πληγής που έχει δημιουργηθεί κατά την αφαίρεση του ιστού οδηγεί στη δημιουργία ουλής. Μια επιπρόσθετη ουλή σε σημείο έντονης πίεσης θα έχει ως αποτέλεσμα την γρήγορη επαναδημιουργία του τύλου αφού πλέον το σημείο υψηλής πίεσης θα έχει και κάτι επιπλέον, τον ουλώδη ιστό. Κάτι σαφώς πολύ πιο επώδυνο στην πάροδο του χρόνου.
• Όσο περισσότερο αφαιρείς τους κάλους/τύλους τόσο πιο εύκολα και γρήγορα ξαναδημιουργούνται. Ένας μύθος που συνήθως φέρνει τα αντίθετα αποτελέσματα εάν τον ακολουθήσουμε. Η αφαίρεση του κάλου και κυρίως του τύλου είναι ύψιστης σημασίας.
  Ένας επίμονος τύλος σε άτομα που πάσχουν από διαβήτη μπορεί να προκαλέσει ανεπανόρθωτη ζημιά. Η ουσία δεν είναι μόνο να αφαιρεθεί ο κάλος/τύλος αλλά να αφαιρεθεί και ο λόγος που τον δημιουργεί.
• Τον κάλο/τύλο τον “γεννάει” ο οργανισμός χωρίς λόγο. Το ενδεχόμενο ο κάλος να παρουσιαστεί χωρίς να προκληθεί από υπερβολική πίεση είναι σπάνιος. Οφείλεται σε παθολογικά ή γενετικά αίτια και διαφέρει πολύ στην όψη. Παρόλα αυτά όπως έχουμε ξαναπεί ο κάλος/τύλος οφείλεται κατά κύριο λόγο στις υψηλές πιέσεις που δέχεται το δέρμα στα συγκεκριμένα σημεία.
• Η “ρίζα” του τύλου φτάνει μέχρι και το οστό. Η “ρίζα” του τύλου φτάνει μέχρι και την τελευταία στιβάδα της επιδερμίδας (βασική στιβάδα). Ανάμεσα στη βασική στιβάδα και το οστό υπάρχει το χόριο, ο υποδόριος ιστός (λιπώδης ιστός) και οι μύες. Η κωνική αυτή μάζα δεν μπορεί να φτάσει μέχρι το οστό.

Η άμεση επίσκεψη στον ειδικό σε τέτοιες περιπτώσεις θα σας εξασφαλίσει άμεση ανακούφιση και θα προλάβει άλλα μελλοντικά προβλήματα. Όπως όλοι ξέρουμε η πρόληψη και η έγκαιρη αντιμετώπιση είναι η καλύτερη θεραπεία.

Αναστασία Θεοφάνους
Ποδολόγος – Ποδίατρος

e-podi

https://www.e-podi.gr/